10:59 13/07/2017
Quyết định số 641/QĐ-TTg, Ngày 28 tháng 4 năm 2011, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án tổng thể phát triển thể lực, tầm vóc người Việt Nam từ 3 đến 18 tuổi, giai đoạn 2011-2030 (Đề án 641), với mục tiêu tổng quát là, phát triển thể lực, tầm vóc người Việt Nam trong 20 năm tới để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phục vụ sự nghiệp CNH - HĐH đất nước
 
Từng bước nâng cao chất lượng giống nòi và tăng tuổi thọ khỏe mạnh của người Việt Nam với mục tiêu cụ thể là tăng cường công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe bà mẹ và trẻ sơ sinh, giảm mạnh tỷ lệ suy dinh dưỡng để cải thiện các chỉ số cơ bản của trẻ em 5 tuổi và đảm bảo các tiêu chí đánh giá thể lực, tầm vóc thân thể của thanh niên Việt Nam lứa tuổi trưởng thành. Đề án được thực hiện trong phạm vi toàn quốc và chỉ đạo trọng điểm ở 12 tỉnh, thành phố. Đối tượng của Đề án là bà mẹ mang thai, trẻ sơ sinh, nhi đồng, thiếu niên, thanh niên từ 03 đến 18 tuổi.

Từ kết quả 5 năm bước đầu triển khai Đề án 641 của 35/63 tỉnh/thành: Tp.Hồ Chí Minh, Tp Hải Phòng, Tp. Đà Nẵng, tỉnh Anh Giang, Bà Rịa-Vũng Tàu, Bắc Ninh, Bắc Giang, Bình Dương, Bình Phước, Bến Tre, Cà Mau, Gia Lai, Hòa Bình, Đắc Lắk, Đồng Tháp, Điện Biên, Khánh Hòa, Lào Cai, Lạng Sơn, Lai Châu, Kon Tum, Nam Định, Phú Thọ, Quảng Bình, Quảng trị, Quảng Ngãi, Tiền Giang, Tây Ninh, Thanh Hóa, Vĩnh Long, Yên Bái, cho thấy:
 
Hiện trạng triển khai đề án, giai đoạn I (2011-2015):

- Đối với công tác đảm bảo cho triển khai Đề án 641 có 33/35 (94,29%) địa  phương đã thành lập Ban chỉ đạo, xây dựng kế hoạch triển khai và tổ giúp việc. Như vậy có 02 địa phương chưa thành lập Ban chỉ đạo là Lai Châu và Bến Tre. Trong tỉnh lai châu chưa triển khai do có khó khăn về mọi mặt.

- 31/31 (100%) số trường đã hưởng ứng tích cực, có công tác chuẩn bị đáp ứng cho triển khai đề án 641 (thành lập ban chỉ đạo cấp trường, xây  dựng kế hoạch, chuẩn bị lực lượng...). Đã xây dựng kế hoạch tổng thể lồng ghép với các chương trình, đề án liên quan. Tuy vậy Đề án chưa thực sự triển khai cụ thể, chờ hướng dẫn của cấp trên; số ít cơ sở trường học đã bước đầu triển khai Đề án nhưng mới tự phát, nhỏ lẻ.

- 31/31 (100%) số trường đảm bảo dạy học Thể dục nội khóa. Tuy vậy gần 85% số các trường THPT đều dạy ghép 2 tiết thể dục vào một buổi học là không hợp lý. Bởi vì Thể dục là môn học chủ yếu nhằm tác động đến thể chất của người học, trang bị các kỹ năng vận động và phát triển các tố chất thể lực học sinh. Vì vậy nếu ghép giờ sẽ không đảm bảo tính hệ thống, thường xuyên và khoa học; vì áp lực và thời gian vận động thể lực kéo dài, sẽ ảnh hưởng đến thể chất, sức khỏe học sinh; Có đến hơn 45% số trường dạy Thể dục trái buổi học. Điều này có thể là thuận lợi theo đặc điểm địa phương, nhưng cũng có thể hạn chế đến hiệu quả giáo dục thể chất, vì đồng thời có nhiều lớp, nhiều học sinh học thể dục vào một thời điểm sẽ gây khó khăn cho việc tập luyện do hạn chế về sân bãi, dụng cụ sở vật chất;

- Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, môn học Thể dục được bố trí quỹ thời gian vật chất 70tiết/năm học với 2 tiết/tuần (35-45phút/tiết) tuy nhiên trong các trường hợp thời tiết xấu (mưa, bão), học sinh thường phải nghỉ và không được dạy bù. Vì vậy cần chuẩn bị thêm các nội dung lý thuyết trang bị cho học sinh những kiến thức phổ cập về TDTT thay thế.

- Chương trình, nội dung môn học ở một số trường học còn bất cập, thiếu tính đa dạng, dẫn đến chưa tạo được sự yêu thích tập luyện của học sinh. Việc tổ chức các giờ học Thể dục trong các trường còn đơn điệu, mật độ vận động thấp, không tạo được nhiều cơ hội giúp các em học sinh rèn luyện về thể chất. Vẫn còn nhiều trường dạy Thể dục chưa thực hiện đúng yêu cầu của Bộ Giáo dục và Đào tạo (về thời gian, về lượng vận động, đặc biệt là phần phát triển thể lực cho học sinh hầu như không có).

- 28/31 (90,32%) số trường đã tổ chức khá tốt thể dục thể thao ngoại khóa. Tuy vậy, việc tổ chức các hoạt động Thể dục thể thao ngoại khóa chưa được thực hiện thường xuyên. Số lượng các Câu lạc bộ thể dục thể thao còn ít, hạn chế đến nhu cầu tham gia rèn luyện thể chất của học sinh.

- 23/31 (74,19%) số trường thực hiện khá tốt việc kiểm tra đánh giá, xếp loại Chuẩn đánh giá thể lực theo Quyết định số 53/2008/QĐ-BGDĐT ngày 19/8/2008 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quy định về việc đánh giá, xếp loại thể lực học sinh, sinh viên. Tuy vậy còn hình thức, thiếu số liệu kết quả cụ thể, vì thiếu quỹ thời gian vật chất và nhân lực.

- Các công tác bảo đảm như nguồn nhân lực (Hơn 70% số trường Tiểu học chưa có giáo viên chuyên thể dục, chỉ có giáo viên kiêm nhiệm, nên hạn chế hiệu quả giáo dục thể chất); Cơ sở vật chất sân bãi, xã hội hóa và lồng ghép với các chương trình, đề án hiện hành mới đạt từ được từ ở  60% đến 93% số trường khảo sát.

- Công tác y tế, dinh dưỡng học đường đã có sự quan tâm của các trường tuy nhiên việc thực hiện chưa thống nhất. Nhiều trường chưa tiến hành kiểm tra sức khỏe định kỳ cho học sinh trong mỗi năm học;

- Dinh dưỡng cho học sinh tại các trường Mầm non và Tiểu học hiện đang được thực hiện tương đối hiệu quả, đảm bảo về nhu cầu dinh dưỡng cho học sinh cũng như các yêu cầu về vệ sinh thực phẩm. Tuy nhiên, hầu hết các trường Trung học cơ sở và Trung học phổ thông không có tư vấn, giám sát về dinh dưỡng cho học sinh dẫn đến việc còn nhiều học sinh bị suy dinh dưỡng, thấp còi hoặc thừa cân, béo phì;

- Do hạn chế của quy định về số lượng cán bộ phục vụ trong các trường Tiểu học nên người phụ trách về Y tế của các trường vẫn phải kiêm nhiệm thêm nhiều nhiệm vụ khác;

 -Công tác kiểm tra sức khỏe ban đầu khi bước vào năm học còn chưa được đồng nhất (có trường kiểm tra và có trường không kiểm tra) vì vậy không đầy đủ số liệu để so sánh đối chiếu khi đánh giá chất lượng công tác giáo dục thể chất, chăm sóc dinh dưỡng đối với sự phát triển thể chất của học sinh. Ngoài ra, việc kiểm tra sức khỏe đầu năm học còn là cơ sở về thực trạng sức khỏe của học sinh để giáo viên xác định lượng vận động phù hợp, giúp học sinh phát triển được thể chất một cách tốt nhất. Công tác kiểm tra sức khỏe học sinh chưa có sự phối hợp giữa các trường với các ngành chức năng của địa phương.
 
Đánh giá chung:
 
- Đề án 641 được sự quan tâm ủng hộ, hưởng ứng của các cấp, các ngành từ tỉnh/thành phố đến cơ sở trường, với sự đồng thuận của phụ huynh học sinh và sự chia sẻ, hưởng ứng của các tổ chức xã hội, các doanh nghiệp. Tuy vậy các địa phương, các trường còn lúng túng trong việc xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, trông chờ Trung ương; trông chờ kinh phí từ nguồn ngân sách nhà nước. Dự thảo kế hoạch chủ yếu sao chép lại các nội dung trong Đề án 641, chưa cụ thể hóa về lộ trình dài hạn, trung hạn, ngắn hạn phù hợp với đặc điểm của địa phương, của từng trường.

- Công tác giáo dục thể chất, thể thao trường học và chăm sóc dinh dưỡng, sức khỏe học sinh cơ bản được thực hiện đúng theo quy định và hướng dẫn của các cơ quan chức năng.

-Đội ngũ giáo viên dạy môn học thể dục ở nhiều trường Tiểu học là kiêm nhiệm. Sự hạn chế về chuyên môn của các thầy cô kiêm nhiệm sẽ ảnh hưởng đến khả năng chuyển tải tới học sinh các kỹ năng vận động cơ bản, rèn luyện thể chất cho học sinh, hạn chế tác dụng của việc học tập môn Thể dục.

- Việc theo dõi, tư vấn về dinh dưỡng đối với học sinh, đặc biệt là khối THCS và THPT cần được đẩy mạnh nhằm cung cấp những kiến thức cần thiết, giúp học sinh chủ động lựa chọn sử dụng dinh dưỡng hợp lý, góp phần nâng cao thể lực, tầm vóc;

- Lực lượng cán bộ theo dõi về y tế cần được tăng cường, đồng thời đẩy mạnh việc phối hợp trao đổi thông tin giữa cán bộ y tế với giáo viên Thể dục, tạo hệ thống theo dõi sức khỏe học sinh thường xuyên, để có những điều chỉnh kịp thời, cần thiết, nâng cao sức khỏe, phát triển thể chất học sinh.

- Lực lượng giáo viên, nhân viên phục vụ, cơ sở vật chất, sân bãi và các điều kiện đảm bảo đã được nhiều trường và phụ huynh, doanh nghiêp quan tâm, đầu tư, tạo điều kiện để nâng cao chất lượng, hiệu quả phát triển thể chất và sức khỏe của học sinh.
 
Một số kiến nghị của cơ sở:

- Các địa phương, các trường chưa được hướng dẫn của Trung ương (Hướng dẫn về quản lý tài chính, kinh phí thực hiện Đề án 641; Văn bản về việc áp dụng bài tập, nội dung, phương pháp tập luyện trong trường học các cấp…). Vì vậy kiến nghị Ban điều phối Đề án 641 Trung ương cần có hướng dẫn cụ thể về triển khai Đề án 641 ở cơ sở (Phương pháp lập kế hoạch, phương pháp quản lý đề án, nội dung chương trình đào tạo bồi dưỡng nhân lực, vận dụng huy động nguồn vốn…);

- Chương trình môn thể dục vẫn còn nhiều bất cập (Đơn cử, chương trình môn Thể dục của cấp Tiểu học không có nội dung điền kinh). Điền kinh là môn thể thao luôn có trong chương trình môn học thể dục của tất cả các nước trên thế giới. Vì vậy cần sắp xếp một số nội dung của môn Điền kinh để phát triển các tố chất vận động cơ bản, rất cần thiết cho việc phát triển thể chất của học sinh; nhằm nâng cao hiệu quả của các giờ học Thể dục, đáp ứng các tiêu chuẩn về thể lực của học sinh theo Quyết định 53/2008/QĐ-BGDĐT do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành;

-Việc chấm điểm theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo đối với môn thể dục chỉ đánh giá “Đạt” và “Không đạt” nên ảnh hưởng rất nhiều đến sự cố gắng tập luyện của học sinh. Đặc biệt, với các em học sinh có phát triển thể chất tốt. Quy định này thường khiến cho các em không cố gắng tập luyện nhiều hơn để nâng cao sức khỏe của bản thân. Để khuyến khích tinh thần tập luyện của học sinh nên tổ chức chấm điểm môn thể dục;

- Hầu hết các trường đều mong muốn có được phòng tập, nhà tập đa năng, nhưng hiện nay về mặt kinh tế khó mà thực hiện được. Vì vậy việc trang bị các thiết bị đơn giản nhưng sẽ đem lại hiệu quả cao trong công tác giáo dục thể chất là rất có cơ sở (đó là các thiết bị vận động bổ trợ, tăng cường được lượng vận động cho học sinh không những trong giờ học mà cả trong lúc thời gian rỗi của học sinh). Các thiết bị này rất dễ huy động xã hội hóa vì giá cả không cao, tính năng sử dụng tốt và dễ lắp đặt trong khuôn viên trường học;

- Hướng dẫn hoạt động triển khai Đề án 641 tại địa phương trong đó đặc biệt chú trọng vào việc quản lý tài chính, kinh phí thực hiện Đề án 641 theo đó, là giải pháp huy động kinh phí cho các hoạt động của Đề án 641 địa phương.

- Hướng dẫn cụ thể việc lồng ghép các hoạt động của Đề án 641 với các chương trình, đề án của địa phương như: Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010 – 2020; Các chương trình về phát triển thể dục thể thao quần chúng ở cơ sở; Sự phối hợp với các Trung tâm Y tế dự phòng của địa phương tiến hành kiểm tra để xây dựng hệ thống thông tin về sức khỏe của học sinh; Phối hợp với Chương trình Dân số - Kế hoạch hóa gia đình đối với hoạt động sàng lọc trước sinh và sàng lọc sơ sinh, can thiệp giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, can thiệp làm giảm tình trạng tảo hôn và kết hôn cận huyết; Đặc biệt là lồng ghép với Đề án tổng thể phát triển giáo dục thể chất và thể thao trường học giai đoạn 2016 - 2020, định hướng đến năm 2025 vừa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt bằng quyết định số 1076/QĐ-TTg, ngày 17/6/ 2016[8], nhằm chuẩn bị nguồn nhân lực cho sự nghiệp CNH-HĐH và hội nhập.
 
Thay kết  luận:

- Đề án 641 được sự quan tâm ủng hộ, hưởng ứng của các cấp, các ngành từ tỉnh/thành phố đến cơ sở trường, với sự đồng thuận của phụ huynh học sinh và sự chia sẻ, hưởng ứng của các tổ chức xã hội, các doanh nghiệp. Tuy vậy các địa phương còn lúng túng trong việc xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, trông chờ Trung ương; trong chờ kinh phí từ nguồn ngân sách nhà nước. Dự thảo kế hoạch chủ yếu sao chép lại các nội dung trong Đề án 641, chưa cụ thể hóa về lộ trình dài hạn, trung hạn, ngắn hạn phù hợp với đặc điểm của địa phương.

- Đề án 641 được xem là chương trình mục tiêu quốc gia, mang tính khoa học, mang tính chiến lược trong chuẩn bị nguồn nhân lực cho sự nghiệp CNH-HĐH, bảo vệ Tổ quốc, hội nhập quốc tế; Đề án phải được lồng ghép với đổi mới giáo dục thể chất, trong đổi mới căn bản toàn diện giáo dục ở nước ta, như vậy đối với ngành Giáo dục phải được xem là chủ thể thụ hưởng, tạo mọi điều kiện thuận lợi và chủ động trong tổ chức triển khai về đào tạo, huy động sử dụng nguồn nhân lực, trong đổi mới nội dung giáo dục thể chất; Cụ thể là lồng ghép với Đề án tổng thể phát triển giáo dục thể chất và thể thao trường học giai đoạn 2016 - 2020, định hướng đến năm 2025 vừa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt bằng quyết định số 1076/QĐ-TTg, ngày 17 tháng 6 năm 2016.
 
Hoàng Công Dân, Lương Anh Hùng (TCTT)

Để lại một bình luận

Thông tin phản hồi (0)

logo-tam-voc-viet Trang thông tin chuyên biệt của chương trình tổng thể
"Nâng cao tầm vóc và thể lực người Việt Nam"

Thông tin tòa soạn:
- Báo điện tử Thể Thao Việt Nam - Tổng biên tập: Hoàng Dự
- Giấy phép báo chí: 359/GP - BTTTT, cấp ngày 04/09/2013
- Địa chỉ: Số 5 Trịnh Hoài Đức, Đống Đa, Hà Nội.

Top